Anlamlarına Göre Cümle ÇeşitleriYüklem anlamların göre cümleler beşe ayrılır.1. Olumlu Cümle : Eylemin yapıldığı ya da işin olduğunu bildiren cümlelerdir. Güneş akşamları erken batıyor.2. Olumsuz Cümle : İşin ve eylemin yapılmadığını bildiren cümlelerdir. Olumsuz cümle, fiil cümlelerindeki yüklemin sonuna “-me” olumsuzluk eki şimdiki zaman kipinin sonuna geldiğinde daralır. “-mi, -mı, -mu, -mü” halini alır. Hoca [...]
Yüklemlerine Göre Cümle ÇeşitleriYüklemlerin göre cümleler ikiye ayrılır: a. Fiil Cümlesi : Yüklemi fiil olan cümlelerdir. Sincap ağaca tırmandı. b. İsim Cümlesi : Yüklemi isim soyundan olan cümlelerdir. İstanbul güzel bir şehirdir.
Cümlenin Öğeleri Kelimelerin cümledeki görevlerine cümlenin öğeleri denir. Bir cümlede üç çeşit öğe bulunur. 1. Yüklem : Cümlede yapılan işi, oluşu ya da eylemi bildiren kelimeye yüklem denir. Yüklem cümlenin temel öğelerinden biridir. Genellikle cümlenin sonunda bulunur. Annen sofrayı kurmaya hazırlandır (hazırlandı yüklem) Cümlede Yüklemi Bulma Kuralı: Cümlede fiil veya ek fiil olan kelime ya [...]
CÜMLE Cümle : Maksadımızı tam olarak anlatan söz dizilerine CÜMLE diyoruz..Cümle özellikleri : § Cümleye büyük harfle başlanır. § Cümlelerin sonuna nokta, soru işareti veya ünlem işareti konur. § Bu işaretlerden sonra gelen cümlelerin baş harfleri büyük yazılır.
Cümlede Anlam * Cümle, yargı bildiren sözcük ya da söz öbeğidir. Bir sözün yargı bildirmesi, şahıs ve kip bildirecek biçimde çekimlenmesine bağlıdır. Bu özelliği gösteren tek bir sözcük cümle olabileceği gibi birbirini tamamlayan birçok sözcük de cümle özelliği gösterebilir. Yani “geliyorum”, “hastayım” sözleri de cümledir; “Dün seni okulun bahçesinde arkadaşlarınla gezerken görmüştüm.” de cümledir. Daha [...]
CÜMLE BİLGİSİ Cümle bir duyguyu, bir düşünceyi, bir dileği, bir yargıyı tam olarak anlatan sözcük ya da sözcük öbeğidir. Bir cümlenin her okuyan ya da dinleyen tarafından farklı anlaşılması cümle yorumu demek değildir. Tam tersine bir cümlenin herkes tarafından aynı şekilde anlaşılması gerekir. Cümleyi okuyanın veya dinleyenin kültür düzeyi, düşünce yapısı nedeniyle bir cümleden farklı [...]
CÜMLENİN ÖĞELERİ 1. Yüklem 2. Özne. 3. Nesne 4. Dolaylı Tümleç 5. Zarf Tümleci Cümle Dışı Unsurlar ve Ara Söz, Ara Cümle CÜMLE Bir duyguyu, düşünceyi, isteği, haberi, durumu, olayı vb. ifade etmek için kurulan ve kendi içinde anlam ve yargı bütünlüğü olan sözcüğe veya söz dizisine cümle denir. Bugün hava ne kadar güzel!Senin de [...]
YAPI BAKIMINDAN CÜMLELER 1. Basit Cümle2. Birleşik Cümlea. Girişik Birleşik Cümleb. İç İçe Birleşik Cümlec. İlgi Cümlesid. Şartlı Birleşik Cümle 3. Sıralı Cümleler 4. Bağlı Cümle1. “ki”li Bağlı Cümleler2. Diğer Bağlaçlarla Kurulanlar Sonuç Cümleler, bildirdikleri yargı sayısına ve öğelerin yüklemle olan ilişkisine göre çeşitlere ayrılırlar. Cümlede bir ya da birden fazla yargı vardır. Başka bir [...]
Öğelerinin Dizilişine Göre Cümle Türleri Türkçe cümle yapısında öğe dizilişi şöyledir: Özne + tümleçler + yüklem. Yüklem sonda bulunur. Ama meselâ şiirde yüklem cümlenin herhangi bir yerinde olabilir. Diğer öğelerin yeri önem sırasına göre değişebilir. Yüklemin cümle sonunda olup olmamasına göre cümleler ikiye ayrılır: 1. Kurallı (Düz) Cümle Yüklemi sonda bulunan cümledir. Dilimizin söz dizim [...]
İşin, oluşun, hareketin, durumun, kılışın yüklemde nasıl anlatıldığına göre cümleler çeşitlere ayrılır. Burada işin yapılıp yapılmadığı, durumun varlığı yokluğu, işin istenildiği ya da emredildiği, bildirildiği ya da sorulduğu önemlidir. Cümlede anlatılan işin, oluşun, hareketin olup olmadığını veya sözü edilenin var olup olmadığını bildiren cümlelere haber cümlesi; bir isteği, dileği, emri, tasarıyı, şartı bildiren cümlelere de [...]
